خلاصه مطلبسارا و امیر مدتها بود دنبال یک ماشین خوب میگشتند. بالاخره ماشینی را پیدا کردند که دقیقاً همان چیزی بود که میخواستند: قیمتش ۲ میلیارد تومان بود. اما یک مشکل وجود داشت؛ فروشنده میگفت: «اگر امروز قطعی نکنید، ممکن است تا آخر ماه قیمت ماشین بالا برود.» سارا نگران شد. گفت: «اگر قیمتش بره بالا و ما دو هفته دیگه بخوایم بخریم چی؟ ممکنه دیگه نتونیم بخریمش.» امیر گفت: «پس حداقل بیعانه بدیم که ماشین رو برامون نگه داره.» آنها به بنگاه رفتند و با پرداخت ۱۰۰ میلیون تومان بیعانه از فروشنده خواستند ماشین را تا پایان ماه برایشان نگه دارد. حالا خیالشان راحت بود؛ اگر قیمت ماشین در بازار بالا میرفت، آنها همچنان میتوانستند همان ماشین را با همان قیمت ۲ میلیارد تومان بخرند. اما یک سؤال جالب وجود داشت: این ۱۰۰ میلیون تومان دقیقاً چه کاری برای سارا و امیر انجام داده بود؟ آنها در واقع پولی پرداخت کرده بودند تا در آینده حق خرید داشته باشند، بدون اینکه مجبور باشند همین امروز کل ۲ میلیارد تومان را پرداخت کنند. اگر قیمت ماشین بالا میرفت، آنها خوشحال بودند، چون هنوز حق خرید با قیمت ۲ میلیارد را داشتند. اگر قیمت ماشین پایین میآمد، میتوانستند بیخیال خرید شوند و ماشین را با قیمت پایینتر از بازار تهیه کنند. کال آپشن هم دقیقاً چنین ایدهای را در دنیای مالی به شکل قراردادی پیاده میکند: شما مبلغی را به عنوان پریمیوم پرداخت میکنید تا در آینده حق خرید یک دارایی با قیمت مشخص را داشته باشید. نکته کلیدی این است که شما حق خرید دارید، نه اجبار به خرید حالا فرض کنید به جای ماشین، موضوع معامله یک سهم ۲ میلیارد تومانی بود. شما حاضر نبودید امروز سهم را کامل بخرید، اما نگران بودید که قیمت آن تا یک ماه دیگر بالا برود. بنابراین مبلغی را به عنوان پریمیوم پرداخت میکنید و حق خرید سهم را در آینده با قیمت مشخص برای خودتان قفل میکنید. اگر قیمت سهم بالا برود، اختیار شما باارزش میشود؛ چون میتوانید دارایی را با قیمت پایینتر از بازار بخرید. اگر قیمت سهم پایین بیاید، مجبور نیستید از اختیار خود استفاده کنید و میتوانید اجازه دهید قرارداد منقضی شود. پس کال آپشن را میتوان خیلی ساده اینطور دید: «من امروز پولی میدهم تا در آینده حق داشته باشم چیزی را با یک قیمت مشخص بخرم؛ اگر قیمت بالا رفت، از این حق استفاده میکنم، و اگر بالا نرفت، مجبور نیستم خرید کنم.»
خرید اختیار خرید (Long Call)
خرید اختیار خرید یک استراتژی اختیار معامله صعودی، تکلِگ و با ریسک تعریفشده است. خرید اختیار خرید، یک روش اهرمی برای قرار گرفتن در معرض رشد قیمت سهام در مقایسه با خرید مستقیم سهام است.
معرفی خرید اختیار خرید یا خرید اختیار خرید
اختیار خرید به خریدار این حق، اما نه تعهد، را میدهد که سهام دارایی پایه را در قیمت اعمال، در هر زمانی تا تاریخ سررسید یا در تاریخ سررسید، خریداری کند. از آنجا که اختیار معامله یک ابزار اهرمی است، هر قرارداد معمولاً معادل ۱۰۰ سهم از سهام است. یکی از مزیتهای استفاده از خرید اختیار خرید این است که برای خرید یک قرارداد، نسبت به خرید مستقیم ۱۰۰ سهم، سرمایه کمتری نیاز دارید و در عین حال ریسک نزولی شما به هزینه خرید قرارداد محدود میشود.
دیدگاه بازار در خرید اختیار خرید:
خرید اختیار خرید زمانی خریداری میشود که خریدار انتظار داشته باشد قیمت دارایی پایه تا قبل از تاریخ سررسید، حداقل به اندازهای افزایش پیدا کند که هزینه پریمیوم پرداختشده را پوشش دهد. استرایکهایی که بیشتر در وضعیت خارج از ارزش ذاتی قرار دارند، ارزانتر هستند، اما احتمال موفقیت پایینتری دارند. هرچه استرایک بیشتر خارج از ارزش ذاتی باشد، دیدگاه معاملهگر نسبت به آینده دارایی پایه صعودیتر و در عین حال تهاجمیتر است.
چگونه یک خرید اختیار خرید ایجاد کنیم؟
یک موقعیت خرید اختیار خرید زمانی ایجاد میشود که خریدار یک قرارداد اختیار خرید را خریداری کند. اختیارهای خرید در زنجیره اختیار معامله نمایش داده میشوند و برای هر قیمت اعمال و تاریخ سررسید موجود، اطلاعات مربوطه از جمله قیمت خرید و فروش ارائه میکنند. هزینهای که برای ورود به معامله پرداخت میشود، پریمیوم نام دارد. معاملهگران برای ارزیابی ارزش پریمیوم اختیار معامله عوامل مختلفی را در نظر میگیرند؛ از جمله قیمت اعمال نسبت به قیمت سهام، زمان باقیمانده تا سررسید و میزان نوسانپذیری.
نمودار سود و زیان خرید اختیار خرید
نمودار سود و زیان خرید اختیار خرید نسبتاً ساده است. حداکثر ریسک به هزینه خرید اختیار محدود میشود، در حالی که پتانسیل سود نامحدود است. برای اینکه معامله در تاریخ سررسید به نقطه سربهسر برسد، قیمت سهام باید به اندازه هزینه خرید خرید اختیار خرید بالاتر از قیمت اعمال قرار گرفته باشد. برای مثال، اگر اختیار خریدی با قیمت اعمال ۱۰۰ دلار را به قیمت ۵ دلار خریداری کنید، حداکثر زیان ۵۰۰ دلار خواهد بود و در صورتی که قیمت سهام همچنان افزایش پیدا کند، پتانسیل سود نامحدود خواهد بود. با این حال، قیمت دارایی پایه باید در تاریخ سررسید بالاتر از ۱۰۵ دلار باشد تا معامله وارد سود شود.
فرمول نقطه سربهسر:نقطه سربهسر = قیمت اعمال + پریمیوم. بنابراین: ۱۰۰ + ۵ = ۱۰۵ دلار
اگر قیمت سهام در سررسید کمتر از ۱۰۵ دلار باشد، معامله سودده نیست. اگر قیمت دقیقاً ۱۰۵ دلار باشد، معامله در نقطه سربهسر قرار دارد و اگر بالاتر از ۱۰۵ دلار باشد، معامله وارد سود میشود.
خروج از خرید اختیار خرید:
روشهای مختلفی برای خروج از یک موقعیت خرید اختیار خرید وجود دارد. در هر زمانی قبل از سررسید میتوان سفارش فروش برای بستن موقعیت ثبت کرد و قرارداد را با قیمت بازار یا قیمت تعیینشده توسط معاملهگر فروخت. مبلغ دریافتشده از فروش قرارداد به حساب معاملاتی اضافه میشود. اگر قرارداد با پریمیومی بیشتر از مبلغی که در ابتدا برای خرید آن پرداخت شده فروخته شود، معامله وارد سود شده است. اگر قرارداد با پریمیومی کمتر از مبلغ اولیه فروخته شود، معامله با زیان بسته خواهد شد. اگر اختیار خرید در تاریخ سررسید در وضعیت داخل ارزش ذاتی باشد، دارنده قرارداد میتواند آن را اعمال کند و در ازای هر قرارداد، ۱۰۰ سهم را با قیمت اعمال خریداری کند. اگر اختیار خرید در تاریخ سررسید خارج از ارزش ذاتی باشد، قرارداد بدون ارزش منقضی میشود و کل مبلغ پرداختشده برای خرید آن از دست میرود.
تأثیر کاهش ارزش زمانی بر خرید اختیار خرید
زمان باقیمانده تا سررسید و نوسان ضمنی، بخش مهمی از ارزش زمانی اختیار معامله را تشکیل میدهند و بر قیمت پریمیوم تأثیر میگذارند. اگر سایر شرایط ثابت باشند، قراردادهایی که زمان بیشتری تا سررسید دارند معمولاً قیمت بالاتری خواهند داشت، زیرا زمان بیشتری برای حرکت قیمت دارایی پایه وجود دارد. با کاهش زمان باقیمانده تا سررسید، قیمت اختیار معامله نیز کاهش پیدا میکند. بنابراین کاهش ارزش زمانی، که با مفهوم تتا بیان میشود، علیه خریداران اختیار معامله عمل میکند.
به زبان ساده: خریدار اختیار - از گذشت زمان آسیب میبیند. و فروشنده اختیار - از گذشت زمان منتفع میشود.
تأثیر نوسان ضمنی بر خرید اختیار خرید
نوسان ضمنی نشاندهنده میزان حرکتی است که بازار برای قیمت دارایی پایه در آینده انتظار دارد. افزایش نوسان ضمنی باعث افزایش قیمت اختیار معامله میشود، زیرا انتظار میرود قیمت دارایی پایه در آینده بیشتر از حالت عادی حرکت کند. با کاهش نوسان ضمنی، قیمت اختیار معامله نیز کاهش پیدا میکند. بنابراین خریداران اختیار معامله زمانی که نوسان ضمنی قبل از سررسید افزایش پیدا میکند، معمولاً منتفع میشوند. در نتیجه برای خرید اختیار خرید: افزایش نوسان ضمنی- معمولاً به نفع خریدار - کاهش نوسان ضمنی - معمولاً به ضرر خریدار
تعدیل خرید اختیار خرید
موقعیتهای خرید اختیار خرید را میتوان در طول معامله مدیریت کرد تا میزان زیان کاهش پیدا کند. یک خرید اختیار خرید تکلِگ را میتوان به یک اسپرد صعودی کال با پرداخت خالص تبدیل کرد. اگر قیمت سهام کاهش پیدا کند، معاملهگر میتواند یک اختیار خرید با قیمت اعمال بالاتر را بفروشد تا ریسک معامله کاهش پیدا کند. این کار هزینه کلی موقعیت اولیه را کاهش داده و نقطه سربهسر را پایینتر میآورد. البته در مقابل، اختیار خرید فروختهشده حداکثر سود را محدود میکند. حداکثر سود برابر با فاصله بین دو قیمت اعمال منهای مبلغ پرداختی خالص خواهد بود. برای مثال، فرض کنید یک اختیار خرید با قیمت اعمال ۱۰۰ دلار را به قیمت ۵ دلار خریداری کردهاید. سپس میتوانید اختیار خریدی با قیمت اعمال ۱۰۵ دلار را بفروشید. اگر فروش اختیار دوم ۱ دلار دریافت نقدی ایجاد کند، حداکثر زیان معامله از ۵۰۰ دلار به ۴۰۰ دلار کاهش پیدا میکند. اما در عوض، حداکثر سود شما به ۱۰۰ دلار محدود میشود؛ البته به شرطی که قیمت سهام در سررسید بالاتر از ۱۰۵ دلار قرار بگیرد. نقطه سربهسر نیز نسبت به موقعیت اولیه، ۱ دلار پایینتر میآید.
رول کردن خرید اختیار خرید
اگر قیمت سهام قبل از سررسید افزایش پیدا نکرده باشد، میتوان موقعیت خرید اختیار خرید را برای افزایش مدت زمان معامله تعدیل کرد. رول کردن موقعیت به آینده به معامله فرصت بیشتری میدهد تا سودده شود، اما این کار هزینه دارد؛ زیرا هرچه زمان بیشتری تا سررسید وجود داشته باشد، قیمت اختیار معامله نیز معمولاً بالاتر است. اگر معاملهگر بخواهد مدت معامله را افزایش دهد، میتواند اختیار خرید فعلی را بفروشد و همزمان اختیار خریدی با تاریخ سررسید آیندهتر خریداری کند. این کار احتمالاً به پرداخت مبلغ خالص منجر میشود و هزینه کلی موقعیت اولیه را افزایش میدهد. برای مثال، فرض کنید اختیار خرید با قیمت اعمال ۱۰۰ دلار و سررسید نوامبر را دارید. میتوانید آن را بفروشید و یک اختیار خرید با همان قیمت اعمال ۱۰۰ دلار و سررسید دسامبر خریداری کنید. اگر موقعیت اولیه را به قیمت ۵ دلار خریداری کرده باشید و اکنون بتوانید آن را به قیمت ۲ دلار بفروشید، زیان موقعیت اولیه برابر با ۳ دلار یا ۳۰۰ دلار به ازای هر قرارداد خواهد بود. اگر اختیار خرید دسامبر نیز ۵ دلار قیمت داشته باشد، هزینه خالص کل موقعیت به ۸ دلار میرسد. بنابراین حداکثر زیان به ۸۰۰ دلار افزایش پیدا میکند و نقطه سربهسر به ۱۰۸ دلار منتقل میشود.
هج کردن خرید اختیار خرید
برای هج کردن یک خرید اختیار خرید، معاملهگر میتواند یک اختیار فروش با همان قیمت اعمال و همان تاریخ سررسید خریداری کند. این ترکیب یک استرادل خریداریشده ایجاد میکند. اگر قیمت سهام به زیر قیمت اعمال سقوط کند، ارزش اختیار فروش افزایش پیدا میکند و بخشی از زیان خرید اختیار خرید را جبران خواهد کرد. با این حال، خرید اختیار فروش هزینه معامله اولیه را افزایش میدهد و باعث میشود نقاط سربهسر از قیمت فعلی دورتر شوند. برای مثال، اگر خرید اختیار خرید اولیه ۵ دلار هزینه داشته باشد و اختیار فروش نیز ۵ دلار دیگر هزینه داشته باشد، مجموع ریسک به ۱۰ دلار یا ۱۰۰۰ دلار به ازای هر قرارداد افزایش پیدا میکند و نقاط سربهسر نیز گستردهتر میشوند.
خرید اختیار خرید مصنوعی
خرید اختیار خرید مصنوعی از ترکیب خرید سهام و خرید یک اختیار فروش با قیمت اعمالی برابر با قیمت ورود اولیه به سهام ایجاد میشود. این ترکیب یک خرید اختیار خرید مصنوعی ایجاد میکند، زیرا نمودار سود و زیان آن مشابه یک خرید اختیار خرید منفرد است. حداکثر ریسک نزولی در این ترکیب توسط اختیار فروش محدود میشود و اگر قیمت سهام همچنان افزایش پیدا کند، پتانسیل سود همچنان نامحدود خواهد بود.
پرسشهای متداول
- اختیار خرید چیست؟
- خرید اختیار خرید یک استراتژی اختیار معامله صعودی با ریسک تعریفشده است. خرید اختیار خرید جایگزینی برای خرید مستقیم سهام یا صندوق قابل معامله در بورس است. اختیار خرید به خریدار این حق، اما نه تعهد، را میدهد که سهام دارایی پایه را در قیمت اعمال و در هر زمانی تا سررسید یا در تاریخ سررسید خریداری کند. هر قرارداد اختیار خرید معادل ۱۰۰۰ سهم است، اما برای خرید آن به سرمایه کمتری نسبت به خرید مستقیم ۱۰۰۰ سهم نیاز دارید. حداکثر ریسک نیز به پریمیوم قرارداد محدود میشود.
- اختیارهای خرید چگونه کار میکنند؟
- اختیارهای خرید یک جایگزین اهرمی برای خرید سهام یا صندوق قابل معامله در بورس هستند. هر قرارداد اختیار خرید کنترل ۱۰۰۰ سهم را در اختیار دارنده قرار میدهد. دارنده قرارداد اختیار خرید، حق خرید سهام را با قیمت اعمال قرارداد دارد. در مقابل، فروشنده اختیار خرید متعهد میشود که سهام را با قیمت اعمال قرارداد بفروشد.
- چگونه اختیار خرید را اعمال کنیم؟
- اعمال یک اختیار خرید به شما این حق را میدهد که به ازای هر قرارداد، ۱۰۰۰ سهم را با قیمت اعمال اختیار خریداری کنید. برای مثال، اگر یک اختیار خرید با قیمت اعمال ۵۰ دلار را اعمال کنید، ۱۰۰۰ سهم را با قیمت ۵۰ دلار خریداری خواهید کرد؛ صرفنظر از اینکه قیمت فعلی دارایی پایه چقدر باشد. برای تحویل گرفتن سهام، باید سرمایه کافی در حساب معاملاتی خود داشته باشید. برای اطلاع از نحوه اعمال اختیار معامله باید با کارگزاری خود تماس بگیرید.
- چگونه سود خرید اختیار خرید را محاسبه کنیم؟
- خرید اختیار خرید پتانسیل سود نامحدود دارد. برای اینکه خرید اختیار خرید در تاریخ سررسید وارد سود شود، قیمت دارایی پایه باید بالاتر از نقطه سربهسر قرار داشته باشد. برای محاسبه نقطه سربهسر خرید اختیار خرید، پریمیوم قرارداد را به قیمت اعمال اضافه میکنیم. نقطه سربهسر = قیمت اعمال + پریمیوم- هزینه خرید اختیار، حداکثر زیان موقعیت را تشکیل میدهد.
- خلاصه ویژگیهای خرید اختیار خرید
- چشمانداز بازار: صعودی- نوع استراتژی: تک لِگ- ورود به معامله: پرداخت پریمیوم-حداکثر سود: نامحدود-حداکثر زیان: محدود به پریمیوم پرداختشده-نوسانپذیری: افزایش نوسان ضمنی معمولاً به نفع معامله است-زمان: گذشت زمان به ضرر معامله است-شرایط مطلوب: افزایش قیمت دارایی پایه-نقطه سربهسر در سررسید: قیمت اعمال + پریمیوم-ماهیت ریسک: ریسک تعریفشده-ماهیت سود: پتانسیل سود نامحدود
- تمرین
باتوجه به شکل استراتژی زیر به سوالات پاسخ دهید:

- قیمت اعمال و نقطه سربهسر این استراتژی کدام است؟
- حداکثر سود و حداکثر زیان استراتژِی چه مقدار است؟
- با فرض این که ۳۰ روز به تاریخ انقضا مانده این استراتژی گران است یا ارزان؟
- در چه صورتی این استراتژی را توصیه میکنید؟
خرید اختیار خرید- فروش اختیار خرید- خرید اختیار فروش- فروش اختیار فروش- ...
- هر سوالی درباره خرید اختیار خرید دارید در این صفحه بپرسید تا پاسخ داده شود.
- برای رسم نمودار خرید اختیار خرید اینجا کلیک کنید.
- اگر به دنیال یک دوره کامل بیش از صدساعته آپشن و فیوچرز از صفر با تضمین دکتر سلمان یزدانی هستید اینجا را ببینید
مریم نجفی
در مرود سوال قسمت اول نقطه سر به سر ۴۱۰ دلار، قسمت دوم سود نامحدود ولی ضرر ۱۰۰۰ دلار، قیمت سوم رو نتونستم حواب بدم، قسمت آخر اینکه اگه قیمت از ۴۱۰ بیشتر شد و انتظار افزایش قابل توجه قیمت سهام را داریم. سوال این که از کجا تشخیص بدیم که سهم موردنظر ما در مدت زمان قرارداد افزایشی است یا کاهش که تشخیص بدیم از چه سهامی خرید کنیم
امیر شهیر
اگه در تاریخ سررسید بورس به هر دلیلی بسته باشه هیچ سودی نمی کنیم و پریمیوم می سوزه کلا؟
آناهیتا هماوندی
سلام وقتی بخواهیم اعمال کنیم آیا پرمیوم هم پرداخت میشود؟ در چه بازاری از کال خالی استفاده میکنیم؟ هنگام انتخاب قرارداد به چه نکاتی باید توجه کنیم؟
شاهین هاشمی طباطبایی
قیمت اعمال 400$ نقطه سر به سری 410$ حداکثر سود نامحدود حداکثر زیان 1000$ سر به سری ما 2.5% بالا تر از قیمت اعمال هست. اگر نرخ بهره بیشتر از 2.5% ماهیانه باشد این استراتژی ارزان و مناسب است ولی اگر نرخ بهره کمتر از ماهی 2.5% باشد این استراتژی گران است. درصورت داشتن چشم انداز صعودی برای قیمت دارایی پایه در 30 روز آینده و رعایت مدیریت سرمایه این استراتژی رو مناسب میدونم. در این استراتژی خریدار باید زیان 1000$ رو بتواند تحمل کند و این عدد به نسبت کل سرمایه عدد ناچیزی باشد.
بهزاد مینائی
بعد از خرید اختیار چارت نماد پایه با نماد اختیارش گاهاً متفاوت از هم حرکت میکنند. دلیل این دقیقا چی هست؟ مثلا شپنا در یک روز مثبت ۳ میخوره اما ضشنا قیمتش نزولی میشه در چارت. آیا این خلاف هم رفتن فقط در یک افق کوتاه یک روزه دو روزه انجام میشه؟ و برای سر رسید یک ماهه دو ماهه جای نگرانی نداره و نماد اختیار، نماد پایه رو دنبال خواهد کرد در نهایت؟
هادی پیروز
درود استاد دوره های شما واقعا بی نظیره یه سوال دارم اینکه چطور باید بدونیم در یک استراتژی قیمت سر به سر ما نسبت به زمان باقیمانده تا تاریخ اعمال و قیمت دارایی پایه برای ما گران است وه به صرفه نیست و یا مناسب و به صرفه است برای باز کردن معامله؟
علیاصغرصالحی
در مثال امیر و سارا تفاوت بیعانه با پرمیوم چیست؟ یعنی در صورت نخریدن ماشین تا آخر ماه بیعانه به آنها باز نمیگردد!
محمد رضا نوماهانی
نحوه تاثیر نوسان پذیری در اختیار معاملات رو بفرمایید . و اینکه چطور از نوسان ضمنی در انتخاب قرارداد و ورود و خروج به استراتژی استفاده کنیم ؟
رضا خلیلی
چطور بهترین اخیتار خرید رو پیدا کنیم ملاک های ما براش چی باشه
ابراهیم بابائی
استاد تفاوت تعدیل خرید اختیار خرید و هج کردن خرید اختیار خرید در چیه ؟ صرفا در فروش اختیار خرید با قیمت اعمال متفاوت برای هج کردن ؟